De eerste auto’s in Edegem

In 1895 komt toekomstig burgemeester Clément Segers in Edegem wonen. Hij is een moderne jongeman en is er vroeg bij als het over auto’s gaat: hij bezit de eerste auto in Edegem, met nummerplaat 55.

De eerste auto “Vincke”

In 1894 wordt in Mechelen, in een werkplaats voor treinen, de eerste auto uit België gemaakt: de Vincke. Het bedrijf werd in 1876 opgericht door Nicolas Vincke, die tot 1905 het hoofd boven water kan houden, daarna stopt de autoproductie.

De familie Segers in de “Vincke”.

We zien hier Clément met zijn echtgenote en twee kinderen, Louis (geboren februari 1896)  en Marie (geboren februari 1897).  Het zoontje Louis rechts de foto lijkt niet meer dan drie jaar oud, het dochtertje staat en is dus meer dan één jaar oud. De foto dateert dus van midden 1898 of anders van eind 1899, na de geboorte van zoon Clément in april 1899. Het model van de wagen kan dus een “Vincke Kaleshe” uit 1895 zijn, het lijkt enigszins op een “Vincke Victoria” uit 1898 maar dan met kleine voorwielen.

Dit is dus de eerste auto in Edegem. Volgens de “Annuaire Général de l’Automobilisme Belge” uit 1907 (uitgegeven door de verzekeraar Alfred Monet te Brussel) was de enige andere inwoner van Edegem met een auto de heer Paul de Puydt, scheikundig ingenieur, die in de Boerenlegerstraat 21 woonde, maar die heeft een nummerplaat 6877. (In 1907 is Segers al aan zijn vierde auto!)

Uittreksel uit Annuaire Général de l’Automobilisme Belge van 1907.

Op 10 oktober 1900 verkoopt Segers de wagen met nummerplaat 55. Op het bewijsje is vermeld dat het een “Vincke” is. Kennelijk blijft de nummerplaat op de wagen bij verkoop, maar is ze wel verbonden aan de persoon, want de koper neemt alle verantwoordelijkheid voor het gebruik van de nummerplaat op zich.

Auto 2 en 3: “de Dion-Bouton”

De “De Dion-Bouton vis-à-vis” na 1900

Een “de Dion-Bouton vis-à-vis” was de tweede wagen (stond zo achteraan deze foto geschreven). Op de foto van een uitstap naar Rijkevorsel met deze auto zit aan het stuur Clément Segers, naast hem zijn echtgenote en over hem Louis Hellemans, de gemeentesecretaris van Edegem. De vierde passagier is onbekend. Wellicht was Segers toen al burgemeester.

De “de Dion-Bouton” 3.5-HP vis-à-vis, ook genoemd “La Petite Voiture” was een kleine vier­persoonswagen, waarin twee passagiers met hun rug naar de rijrichting zaten, zoals in een koets. Deze Franse “voiturette” kwam in 1899 op de markt. In 1902 waren er al 2970 exemplaren van gebouwd. De auto had een eencilinder benzinemotor achterin met een tweeversnellingsbak en de gepatenteerde “de Dion” achteras met differentieel. In de eerste modellen type D werd de koppeling bediend door een wiel en werd er gestuurd met een hendel, zoals ook op de foto’s te zien is.

Een de Dion-Bouton met voorste zitjes in de rijrichting. Nummerplaat 3409 (Bron: Michel Segers)

Bovenstaande foto met Segers op de treeplank, is genomen tijdens een familieuitstap. De nummerplaten (grote aan de rechterzijde en een kleine aan de linkerzijde) zijn identiek aan die van de eerste foto. De nummerplaat draagt het nummer “3409”. Merkwaardig is echter dat de voorste passagiers in de rijrichting zitten.

De Dion-Bouton vis à vis nummerplaat 1732 (Bron: Michel Segers)

De derde foto met zulke wagen is genomen bij paters (op de achterzijde suggereert men te Westmalle). Deze wagen heeft een gesloten zetel aan de voorzijde, en heeft een nummerplaat “1732”. Waarschijnlijk had Segers twee “De Dion-Bouton” , aangezien de Germain als wagen vier bestempeld wordt.

Vierde auto “Germain”

De vierde wagen, “Germain” met Clément Segers en Fernand Verougstraten (bron: Michel Segers)

Bij deze foto staat op de achterzijde dat het de vierde wagen is. Het merk “Germain” is van Waalse oorsprong, en komt voort uit de “Société anonyme des ateliers Germain” te Monceau-sur-Sambre. Er werden zowel auto’s als spoorwegmateriaal gebouwd. Voor 1903 werkte men in licentie van Daimler en Panhard, daarna had men een eigen product.

Auto nummer 5: Hermes HISA

Rijbewijs dd. 9 juli 1910. (Bron: Michel Segers)

In 1910 is er een attest dat de nummerplaat 10373 toebehoort aan de heer Clément Segers. Hij woont dan in de “Contichsche straat 31” te Edegem. De familie bewaart nog een attest van april 1914 dat toont dat Segers autobelasting betaalde voor een Hermes H.I.S.A. uit 1908 met nummerplaat 10373, een donkerblauwe half-limousine met zes plaatsen en een viercilindermotor (diameter 100 mm, slaglengte 120 mm, dus een 3,77 liter motor, met maximum toerental van 1000 omwentelingen per minuut) met 20 pk vermogen. Daarvan is geen afbeelding. Als adres geeft hij op “Dorpstraat 26” te Edegem.

Bronnen

De eerste bron voor dit artikel is de heer Michel Segers, die de foto’s en documenten over zijn grootvader aan het Historisch Archief bezorgde. Verder bronnen:

Edegem, 13 juni 2022
Erik Laforce





Archief Edegemse Concerten

Sinds kort berust het archief van het Comité van de Edegemse Concerten bij het Historisch Archief waarvoor dank aan Dirk LOGGHE.

Op 12 april 1968 werd door het gemeentebestuur in de Onze-Lieve-Vrouwe Basiliek een concert onder de noemer “Edegemse Concerten” georganiseerd, met onder meer het Stabat Mater van Pergolesi. Om dit voort te zetten werd in 1969 het “Comité Edegemse Concerten” boven de doopvont gehouden door Theo MERTENS, Bruno GODON, Frans DAELEMANS en nog enkele andere Edegemse muziekliefhebbers. Het allereerste concert vond plaats in de tuin van het kasteel Arendsnest.

Affiche van het eerste concert

ot 1983 organiseerde dit comité jaarlijks een avondconcert en een feeëriek basiliekconcert, vanaf 1983 waren er elk jaar drie aperitiefconcerten en drie avondconcerten.

Bezielers van dit comité waren gedurende vele jaren trompettist Theo MERTENS en zijn echtgenote pianiste Yvonne GAUTHIER, met steun van Frans DAELEMANS en echtgenote Césarine VAN ASSCHE, van graficus Bruno GODON met echtgenote Lieve DE JONGH en broer Ferre GODON. Theo organiseerde elf basiliekconcerten en een fortconcert en hij presenteerde jaren lang de aperitiefconcerten. André FRANS zorgde voor de praktische zaken. Naast Theo MERTENS slaagde ook professor piano Alan WEISS er in toptalenten naar de Edegemse aperitiefconcerten te brengen.

Dit alles gebeurde in samenwerking met de schepenen voor cultuur (Jan Bonjean, Christiane Steenhoudt-Bosteels, Koen Snyders, Frieda Laforce-Janssens, Kristien Bossuyt-Tak, Elke Tindemans, Koen Michiels ) en de opeenvolgende cultuurambtenaren (Alex De Rouck, Kristel Kussé, Ben Helsen, Wannes de Laender, Joke Smedts). In recente jaren werd met ORFEO samengewerkt.

In het archief vind je de affiches, flyers en programma’s van de concerten, soms ook biografieën van de muzikanten en een online overzichtslijst met alle concerten. Ook de deelnemers aan de aperitiefconcerten worden daarin (bijna) allemaal vernoemd. Misschien was het voor jou ook een eerste optreden!!